**
Suriye’deki devrimin eğitim alanındaki etkileri, tarih kitaplarının içeriklerinde kendini göstermeye başladı. Suriye medyasında yer alan haberlere ve eğitim materyallerini inceleyen IMPACT-se kuruluşunun raporuna göre, 2025-2026 eğitim öğretim yılı için hazırlanan kitaplarda Türkiye ve Osmanlı Devleti ile ilgili anlatım, önceki döneme göre farklı bir çerçeveye taşındı.
Zalim Esed döneminde kullanılan bazı ifadelerin yeni baskılarda değiştirilmesi, Suriye’de tarih anlatısının yeniden biçimlendiğine işaret ediyor.
Önceki müfredatta 1916-1918 yılları arasında meydana gelen Arap Ayaklanması, “Büyük Arap Ayaklanması” olarak tanımlanıyordu. Şerif Hüseyin’in liderliğindeki bu hareketin amacı “Arap topraklarını Osmanlı işgalinden ve İttihatçı Türklerin yönetiminden kurtarmak” şeklinde ifade ediliyordu.
Böylece önceki metinlerde Osmanlı yönetimini doğrudan işgal kavramıyla tanımlayan anlatım, yeni baskılarda farklı bir ifade ile yer aldı.
Müfredattaki değişiklikler, Birinci Dünya Savaşı sırasında yaşanan olayların aktarımına da yansıdı.
Böylece Türkleri doğrudan hedef alan ifade yeni metinden kaldırılmış oldu.
Yeni müfredattaki bir diğer önemli değişiklik ise Hatay’ın haritalardaki konumu oldu.
IMPACT-se raporuna göre, güncellenen ders kitaplarında Hatay, Türkiye sınırları içinde gösterilmektedir. Raporda bu durum, Suriye’nin Hatay’a dair tarihsel toprak iddialarından uzaklaşmasının bir göstergesi olarak değerlendirildi.
Haritalardaki bu değişiklik, tarih anlatımındaki düzenlemelerle birlikte yeni müfredatın Türkiye-Suriye ilişkileri açısından dikkat çeken unsurlarından biri olarak öne çıktı.
Suriye’de eğitimdeki değişiklikler, yeni öğretim yılı öncesinde Türkçenin seçmeli ders olarak okutulmasına dair tartışmalarla da ilgili hale gelmişti.
Türkçenin seçmeli ders kapsamından çıkarılıp yerine Fransızcanın getirileceğine yönelik haberler kamuoyunda tepkilere yol açmıştı. Suriye Milli Eğitim Bakanlığı ise yeni müfredatın yetişmemesi nedeniyle Esed dönemine ait ders programının uygulanacağını belirtmiştir.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, 13 Eylül’de Şam’da Suriyeli mevkidaşı Esed Hasan Şeybani ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunmuştu. Fidan, Türkçenin seçmeli ders olarak okutulmasında Suriye yönetiminin herhangi bir engel olmadığını aktardıklarını ifade etti.
IMPACT-se raporunda, yeni ders kitaplarında yalnızca Türkiye ve Osmanlı Devleti’ne dair ifadelerin değil; diğer bölgedeki aktörlerin ele alınış şeklinin de değiştiği belirtildi.
Rapora göre, Esed döneminde olumlu bir şekilde sunulan İran ve Hizbullah; yeni kitaplarda farklı bir yaklaşım ile ele alınıyor. İsrail’e yönelik olumsuz anlatımın ise devam ettiği vurgulanıyor.
Söz konusu değişiklikler, Suriye’de yönetim değişikliğinin eğitim materyallerine nasıl yansıdığını ortaya koyarken; aynı zamanda yeni müfredatın ülkenin tarihi olayları ve bölgesel ilişkileri ele alış biçiminde de dönüşüm sürecine işaret ediyor.
