ABD-İran savaşı enerji devinin kasasını doldurdu: Kârı yüzde 70 arttı, çevrecilerden sert tepki geldi

İngiliz enerji devi Shell, yılın ilk yarısındaki kârının yüzde 70 artarak 16,75 milyar dolara ulaştığını açıkladı. Şirket, ABD ile İran arasındaki savaşın petrol ve doğal gaz fiyatlarını yükseltmesinin, son dört yılın en güçlü çeyreklik performansının elde edilmesinde etkili olduğunu bildirdi.

Orta Doğu’daki üretim ve sevkıyat kesintileri nedeniyle enerji fiyatları mart ayından bu yana dalgalı bir seyir izlerken Shell, yüksek petrol ve doğal gaz fiyatlarının yanı sıra ticaret faaliyetlerinden de önemli gelir elde etti.

Rakip enerji şirketi BP’nin de gelecek hafta açıklayacağı bilançosunda benzer bir kâr artışı duyurması bekleniyor.

Shell, yüksek fiyatlardan yararlanmasına karşın doğal gaz üretiminde önemli bir kayıp yaşadı.

Şirketin Katar’daki ana sıvılaştırılmış doğal gaz tesisinde bulunan varlıklarının mart ayında İran’ın saldırısına uğramasının ardından doğal gaz üretim miktarı yüzde 31 azaldı.

Brent petrolün varil fiyatı 91 dolar seviyesinde işlem görürken, bu rakam savaş öncesine göre yaklaşık 20 dolar daha yüksek. Petrol fiyatı nisan ayında ise 120 doların üzerine çıkmıştı.

ENERJİ FATURALARINDA YENİ ARTIŞ ENDİŞESİ

İngiltere’de gelecekte teslim edilmek üzere yapılan doğal gaz sözleşmelerinin maliyeti geçen yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 70 arttı.

Savaşın sona erdirilmesine yönelik bir anlaşmaya varılamaması halinde, kış ayları öncesinde hanelerin enerji faturalarında yeni bir artış yaşanabileceği belirtiliyor.

Çatışmaların zaman zaman durup yeniden başlaması toptan enerji fiyatlarında sert dalgalanmalara neden olurken, Hürmüz Boğazı’ndan yapılan sevkıyatların azalmasının etkisi uluslararası petrol rezervlerinin piyasaya sürülmesiyle sınırlandırılmaya çalışıldı.

İran ve Umman kıyıları arasında bulunan Hürmüz Boğazı’ndan normal koşullarda küresel petrol sevkıyatının yaklaşık beşte biri gerçekleştiriliyor.

“REZERVLER SINIRSIZ DEĞİL”

Shell Finans Direktörü Sinead Gorman, petrol stoklarının azalmasından duyulan endişenin arttığını belirterek rezervlerin sınırsız olmadığını söyledi.

Gorman, diğer bölgelerdeki üretim artışının Orta Doğu’daki arz kaybını karşılayamaması halinde enerji piyasasına müdahale etmek için kullanılabilecek seçeneklerin azalabileceği uyarısında bulundu.

İran’a destek veren Husilerin Kızıldeniz’deki Suudi Arabistan limanlarından yapılan sevkıyatları hedef alması da küresel enerji arzındaki açığın büyüyebileceği endişesine yol açtı.

Shell’ın açıkladığı kâr, çevre örgütlerinin tepkisini çekti.

Greenpeace siyasi kampanyalar sorumlusu Rudy Schulkind, Avrupa’da orman yangınları, Asya’da seller, İngiltere’de ise kuraklık ve aşırı sıcaklar yaşanırken enerji şirketlerinin elde ettiği kazançları eleştirdi.

Schulkind, “Bu rakamların müstehcenliğini tarif edecek söz bulmakta zorlanıyoruz” ifadelerini kullandı.

KUZEY DENİZİ PROJESİ TARTIŞMA YARATTI

İklim aktivistleri, Shell ile Norveçli enerji şirketi Equinor’un Kuzey Denizi’ndeki ortak girişimi Adura’nın genişletilmesine karşı çıktı.

Aktivistler, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’a, Shell’ın Kuzey Denizi’ndeki Rosebank petrol sahasını geliştirme planını reddetmesi çağrısında bulundu.

Projenin İngiltere’nin doğal gaz ihtiyacının yaklaşık yüzde 10’unu karşılayabileceği savunuluyor.

Friends of the Earth enerji kampanyacısı Danny Gross ise petrol ve doğal gaz şirketlerine uygulanan ek kazanç vergisinin artırılmasını istedi.

Gross, elde edilen gelirin daha temiz ve ucuz bir enerji sistemine geçişte kullanılması gerektiğini belirterek bunun hem enerji güvenliğini artıracağını hem de tüketicileri yüksek faturalardan koruyacağını söyledi.

Shell Üst Yöneticisi Wael Sawan, şirketin Kuzey Denizi’ndeki faaliyetlerini Adura üzerinden geliştirme planından vazgeçmediğini açıkladı.

Sawan, projenin hem şirketler hem de İngiltere açısından ekonomik değer yaratacağını savunarak Adura’ya bağlılıklarının sürdüğünü ifade etti.